Organizacja Krainy Lessowych Wąwozów zachęca do korzystania ze szlaków rowerowych.

Więcej informacji na stronie: http://www.kraina.org.pl/

1. „Lublin – Nałęczów – Kazimierz Dolny” – czerwony

Dystans: ok. 62 km
Przebieg trasy: Kazimierz Dolny w Siedlisku Lubicz) – 11,5 km – Rzeczyca –6,5 km – Rąblów – 3,3 km – Stanisławka – 1,8 km – Kębło – 2,9 km – Wąwolnica – 6,0 km – Nałęczów – 8,5 km – Wojciechów – 4,6 km – Miłocin –7,5 km – Motycz – 5,0 km – Dąbrowica – 4,4 km – Lublin (Muzeum Wsi Lubelskiej)

 

Krótka charakterystyka:
Szlak prowadzi przez urokliwe zakątki Kazimierskiego Parku Krajobrazowego. Rozpoczyna się w Kazimierzu Dolnym, przy Siedlisku Lubicz. Dalej biegnie doliną Grodarza i Potoku Witoszyńskiego do Rąblowa, skąd wiedzie do Wąwolnicy sławnej z kultu Matki Boskiej Kębelskiej i doliną Bystrej do Nałęczowa, aby skończyć swój bieg w Lublinie przy skansenie „Muzeum Wsi Lubelskiej”.

Ciekawe miejsca na szlaku:

Kazimierski Park Krajobrazowy został powołany w 1979 r. Zajmuje on obszar 13670 ha, zaś otulina 25000ha. Obejmuje fragment Płaskowyżu Nałęczowskiego i Równiny Bełżyckiej oraz piękny przełom Środkowej Wisły i wschodni skraj Równiny Radomskiej. Różnice wysokości między dnem doliny Wisły a krawędzią płaskowyżu dochodzą do 90 m. Na stromych zboczach przełomu odsłonięte zostały białe, wapienne skały podłoża. Sam płaskowyż pocięty jest gęstą siecią lessowych wąwozów, dochodzących do 30 m głębokości. Szczególną osobliwością geomorfologiczną parku jest wspaniała, 90-metrowej wysokości, niemal pionowa skarpa nadbudowana lessem, wznosząca się ponad ujściem rzeki Chodelki do Wisły, w rejonie wsi Dobre. Skarpa jest objęta szczególną ochroną jako rezerwat przyrody. Kazimierski Park Krajobrazowy jest rejonem występowania wielu źródeł wód powierzchniowych. Najpiękniejsze z nich znajdują się w dnach wąwozów w rejonie wsi Rogów. Szata leśna pokrywa ok. 20% powierzchni parku. Lasy liściaste porastają przede wszystkim zbocza wąwozów i nie tworzą na ogół większych zwartych kompleksów. Najcenniejsze florystycznie są niewielkie fragmenty muraw stepowych, które zachowały się na skarpie w Dobrem, w rejonie Męćmierza, na wzgórzu Albrechtówka, na Górze Trzech Krzyży i na skarpie w rejonie Janowca. Gdzieniegdzie można tam jeszcze spotkać tak rzadkie i ciekawe rośliny jak: wisienka stepowa, zawilec wielkokwiatowy, miłek wiosenny, oman wąskolistny, ostnica włosowata. W świecie zwierząt Kazimierskiego Parku Krajobrazowego na szczególną uwag ęzasługują owady stepowe, występujące na skarpie w Dobrem oraz ptaki doliny Wisły. Na jednej z piaszczystotrawiastych wysp wiślanych utworzono rezerwat przyrody chroniący stanowiska lęgowe takich ptaków jak: ostrygojad, rybitwa białoczelna, mewa czarnogłowa, sieweczka obrożna.

Kazimierz Dolny – leży w miejscu, gdzie do Wisły uchodzi niewielki potok Grodarz. Już we wcześniejszym średniowieczu istniała tu osada Wietrzna Góra. Jest to jedno z najpiękniejszych polskich miast. Jako zespół krajobrazowo-architektoniczny zaliczany jest do zabytków najwyższej klasy. Warto zobaczyć:

  • Gotycko-renesansowy kościół farny zbudowany w poł. XV w. z fundacji Kazimierza Wielkiego.
  • Baszta pochodząca prawdopodobnie z XIII w. jest najstarszym zabytek miasta.
  • Ruiny gotycko-renesansowego zamku, wybudowany w poł. XIV wieku prawdopodobnie przez Kazimierza Wielkiego.
  • Zabytkowe kamienice – Kamienica Celejowska, Gdańska, Biała i Górskich oraz renesansowy układ urbanistyczny miasta.
  • Kościoł pw. Zwiastowania Najświętszej Marii Panny, Kościół Św. Anny.
  • Góra Trzech Krzyży – punkt widokowy na miasto i okolice.
  • Muzeum Sztuki Złotniczej, Kuncewiczówka.

Kębło – Kapliczka Matki Bożej Kębelskiej; tradycja kultu sięga XIII w.

Nałęczów – miasto uzdrowiskowe położone malowniczo w dolinie Bystrej i Bochotniczanki. Głównym walorem Nałęczowa jest charakterystyczny klimat sprzyjający przede wszystkim w leczeniu chorób układu krążenia a także niezwykła atmosfera architektury zabytkowej oraz zieleni. Warto zobaczyć:

  • Park Zdrojowyz Sanatorium nad brzegiem stawu, Stare Łazienki, pijalnię wód z palmiarnią, Pałac Małachowskich z XVIII w., w którym mieści się Muzeum Bolesława Prusa.
  • ulice Nałęczowa : Armatnia Góra oraz Aleja Lipowa z licznymi, secesyjnymi willami.

Rąblów – wieś była miejscem bitew podczas I jak i II wojny światowej. Na Rąblowskiej polanie znajduje sie pomnik upamiętniający walkę z hitlerowcami, która miała miejsce 14 maj 1944 roku.

Wąwolnica – jedna z najstarszych osad na Lubelszczyźnie powstała w XI/XII w. W Wąwolnicy mieści się Sanktuarium Matki Boskiej Kębelskiej, kult cudownej figurki sięga prawdopodobnie końca XII w. W miejscowości warto zwiedzić neogotycki kościół parafialny z 1914 r. oraz XIV wieczną gotycką kaplicę.

Skansen „Muzeum Wsi Lubelskiej” – największy skansen w województwie Lubelskim, podzielony jest na sektory poszczególnych regionów geograficznych dawnej Lubelszczyzny. Można tu zobaczyć stare przedmioty codziennego użytku oraz dawną architekturę wiejską.

 

2. „Kazimierz Dolny – Kraśnik” – czerwony

Dystans: ok. 107 km,
Przebieg trasy: KazimierzDolny – 4,5 km – Męćmierz – 3,0 km – Podgórz – 3,3 km – Dobre – 2,8 km –Wilków – 2 km – Szczekarków – 4,0 km – Kępa Chotecka – 15 km – Głodno – 3,4 km – Janiszów – 2,7 km – Wojciechów – 3,1 km – Kamionka – 4,8 km – Góry Kluczkowickie – 5,0 km – Niesiołowice – 9,0 km – Józefów nad Wisłą –2,0 km – Rybitwy – 2,4 km – Bór – 3,0 km – Prawno – 2,0 km – Mazanów – 3,8 km – Kol. Boiska – 2,0 km – Idalin – 2,0 km – Chruślanki Józefowskie– 7,0 km – Bęczyn – 3,0 km – Urzędów – 5,7 km – Dzierzkowice – 11,0 km – Kraśnik

 

Krótka charakterystyka:
Szlak rozpoczyna się w Kazimierzu Dolnym obok ośrodka wypoczynkowego „Arkadia”( 500 m, następnie przebiega przez Kazimierski Park Krajobrazowy, mijarezerwat „Skarpa Dobrska” i wkracza na teren doliny rzeki Chodelki. Następnie przebiega przez Wrzelowiecki Park Krajobrazowy i kończy swój bieg w dolinie Wyżnicy w miejscowości Kraśnik. Na trasie łączy się z żółtym szlakiem rowerowym „Kazimierz Dolny-Opole Lubelskie-Bęczyn” w miejscowości Bęczyn.

Ciekawe miejsca na szlaku:

Bęczyn – wieś położona nad rzeką Urzędówką; znajduje się tu m.in.: warsztat garncarski rodziny Gajewskich (od 1753 r.), Punkt Edukacji leśnej przy leśniczówce Wolski Bór, pomnik mjr Hieronima Dekutowskiego ps. „Zapora”.

Dobre – nazwa wsi pochodzi prawdopodobnie od staropolskiego słowa „debra” oznaczającego stromy stok. W XIX w. był tu folwark. Do wsi przylega rezerwat przyrody „Skarpa Dobrska”. Utworzony w 1991 r.; 40 ha powierzchni; wysokość względna skarpy ok. 90 m; z rozgałęzionymi wąwozami tworzącymi fascynującą rzeźbę terenu.

Dzierzkowice – warto zobaczyć drewniany kościół z lat 1730-48.

Janiszów – Pomnik upamiętniający poległych żołnierzy Batalionów Chłopskich.

Józefów nad Wisłą – osada miejska przepięknie umiejscowiona na wysokim, prawym brzegu Wisły, która przyjmuje tu trzy dopływy: potok Wrzelowiecki, Wyżnicę orazKamienną. Na urwistym zboczu doliny Wisły dominują zabudowania zespołu klasztornego pobernardyński, który obejmuje barokowy kościół pw. Bożego Ciała z lat 1730-1743 fundacji Józefa Potockiego, klasztor pobernardyński, dzwonnicę oraz bramę reprezentacyjną. W północnej częściJózefowa znajduje sie zespół pałacowo-parkowy z murowanym pałacem z XVIII w. oraz kamienną ławką parkową z rzeźbą Chrystusa. Z parku podziwiać można wspaniały pejzaż na dolinę Wisły. W Józefowie zlokalizowany jest także wiatrak holenderski z II poł. XVIII w lub XIX w.

Kazimierski Park Krajobrazowy i Kazimierz Dolny – opis zobacz przy szlaku „Lublin – Nałęczów – Kazimierz Dolny”

Kluczkowice – pierwsza wzmianka o miejscowości pochodzi z 1409 r. Właścicielami Kluczkowic byli m.in. Lubomirscy i Kleniewscy. W miejscowości warto zobaczyć zespół pałacowo-parkowy Kleniewskich, eklektyczny pałac został wzniesiony najprawdopodobniej w latach 1821-1831 i otoczony jest wspaniałym parkiem z pomnikowymi dębami.

Kraśnik – położony nad rzeką Wyżnicą na Wzniesieniach Urzędowskich. Kraśnik powstał w XIII w. W mieście znajduje się kościół Wniebowzięcia Najświętszej Marii Panny i św. Augustyna z XV w., barokowy kościół szpitalny św. Ducha z XVIII w. oraz dwie bożnice z XVIII i zamczysko z zachowanymi zarysami fos.

Męćmierz – stara osada flisacka z początku XV w. W centrum wioski znajduje się studnia z gontowym daszkiem a nad Wisłą umiejscowiony jest wiatrak kozłowy należący do najstarszych występujących na terenie Polski.

Podgórz – funkcjonowało tu wczesnośredniowieczne grodzisko słowiańskie (VIII-IX w.); Rezerwat przyrody „Skarpa Dobrska” z przepięknym widokiem na Małopolski Przełom Wisły, Kotlinę Chodelską oraz na rezerwat „Krowią Wyspę”, na której gnieżdżą się rzadkie gatunki ptaków.

Rezerwat „Krowia Wyspa” – został utworzony Zarządzeniem Ministra Ochrony Środowiska, Zasobów Naturalnych i Leśnictwa dnia 9 IX 1991r. jako rezerwat częściowy typu faunistycznego. Celem ochrony jest zachowanie stanowisk lęgowych wielu gatunków ptaków wodno – błotnych. Obejmuje on wyspę położoną w nurcie rozszerzonego koryta Wisły na 353-354 km. biegu rzeki, w granicach Małopolskiego Przełomu Wisły. Obszar rezerwatu poza wyspą, której powierzchnia wynosi 29,96 ha, obejmuje piaszczyste ławice i pas nurtu rzeki o szerokości 50-120 m., przylegający ze wszystkich stron do wyspy.Całkowita powierzchnia rezerwatu wynosi 62,3 ha. „Krowia Wyspa” użytkowana jest jako pastwisko, prowadzony na niej ekstensywny wypas bydła i koni decyduje o zachowaniu zbiorowisk roślinnych, stanowiących siedliska lęgowe ptaków. Dalsze zachowanie tego sposobu gospodarowania może warunkować występowanie tu bogatego zgrupowania ptactwa. Na wyspie gnieżdżą się następujące gatunki ptaków: krzyżówka, cyranka, cyraneczka,płaskonos, czernica, ostrygojad, sieweczka obrożna, sieweczka rzeczna, czajka, krwawodziób, rycyk, śmieszka, mewa białogłowa, mewa czarnogłowa,mewa pospolita, rybitwa zwyczajna, rybitwa białoczelna, skowronek polny, pliszka żółta, brzegówka, nurogęś. Poza tymi gatunkami zaobserwowano kilkadziesiąt innych gatunków ptaków, zatrzymujących się tu podczas wiosennych lub jesiennych wędrówek, albo będących gośćmi zimowymi. Spośród gatunków ptaków zasiedlających „Krowią Wyspę” na szczególną uwagę zasługuje ostrygojad. Ptak ten w głębi kraju gnieździ się bardzo rzadko na wyspach śródlądowych – jego stałe lęgowisko w Polsce to wybrzeże Bałtyku. „Krowia Wyspa” jest jedną z nielicznych wyspna obszarze Małopolskiego Przełomu Wisły zasiedloną przez ten gatunek.

Rezerwat „Skarpa Dobrska” – utworzony został zarządzeniem Ministra Ochrony Środowiska, Zasobów Naturalnych i Leśnictwa z dnia 8 lipca 1991 r jako rezerwat krajobrazowyczęściowy. Ma on na celu ochronę i zachowanie wychodni i odsłonięć różnowiekowych osadów czwartorzędowych, różnorodnych form rzeźby oraz ciepłolubnych muraw z licznymi rzadkimi gatunkami roślin. Rezerwat położony jest w północnej części gminy Wilków na nieużytkach rolnych i pastwiskach wsi Podgórz i Dobre. Jego powierzchnia wynosi 39,7 ha. Pod względem fizjograficznym obejmuje on zachodnią krawędź Równiny Bełżyckiej stromo opadającą ku Kotlinie Chodelskiej. Krawędź ta ma założenia tektoniczne i związana jest z wychodniami skał węglanowych wieku kredowego. Dodatkowo nadbudowana została w czasie ostatniego zlodowacenia kilkumetrowej miąższości płatem lessowym, co spowodowało, że wysokość względna krawędzi w jej zachodniej części dochodzi do 90 m. Rezerwat „Skarpa Dobrska” słynie z wąwozów, które są jednymi z najgłębszych tego typu form w Polsce. Ich głębokość dochodzi do 40 metrów. Mogły się one rozwinąć dzięki zalegającej tu dużej miąższości skał lessowych. Osobliwością tego rezerwatu są również występujące na stromych, wapiennych i lessowych zboczach murawy kserotermiczne. Spośród roślin na szczególną uwagę zasługują tu miłek wiosenny, oman wąskolistny, wężymord stepowy, ostnica włosowata, kosatka kielichowata, turzyca delikatna, wisienka karłowata, ożota zwyczajna, macierzanka Marschalla, goryczka orzęsiona.

Szczekarków – dawny majątek ziemski rodziny Kleniewskich. W wiosce znajduje się młyn drewniany z 1915 r.

Urzędów – wieś leżąca na Wzniesieniach Urzędowskich, przy starym szlaku z Krakowado Wilna. W miejscowości warty zobaczenia jest późnobarokowy kościół z II połowy XVIII w., kaplica Św. Otylii z 1890 r. ze źródełkiem do której prowadzi aleja z rzeźbami oraz fragmenty obwarowań ziemnych.

Wilków – wieś założona w XV w. Warto zobaczyć murowany kościół pw. Św. Floriana iUrszuli zbudowany w 1625 r. , murowaną dzwonnicę z 1921 r. oraz drewniana kapliczkę z rzeźbą Św. Nepomucena z XIX w.

Wrzelów – w średniowieczu wieś stanowiła własność szlachecką; w XIX w. był tu folwark.

Wrzelowiecki Park Krajobrazowy – utworzony został w 1990 roku. Jego powierzchnia wynosi 4998 ha, zaś otuliny 13625 ha. Park położony jest na pograniczu 3 jednostek fizjograficznych: Doliny Wisły, Wzniesień Urzędowskich i Kotliny Chodelskiej. Posiada bardzo urozmaiconą rzeźbę terenu: stromą krawędź doliny Wisły, liczne wąwozy lessowe, suche doliny, zagłębienia bezodpływowe o charakterze krasowym lub sufozyjnym, wreszcie pola wydmowe i równiny. Przyrodniczą i krajobrazową oś parku stanowi dolina potoku Wrzelowieckiego, głęboko wcięta w pokrywę lessową i skały węglanowe. Uchodzi ona do doliny Wisły, której zbocze na odcinku od Józefowa do Piotrawina stanowi fragment jednego z najpiękniejszych w Europie profili geologicznych odsłaniających utwory górnej kredy. W ujściowym odcinku Potoku Wrzelowieckiego oraz w dolinie Wisły występują zespoły wydm osiągających 10-15 m wysokości. Obszarom wydmowym towarzyszą podmokłe, wypełnione torfem niecki o średnicach 200-400 m. Lasy Wrzelowieckiego Parku Krajobrazowego cechuje duży stopień naturalności, wysoki udział płatów leśnych o cennych przyrodniczo, starych drzewostanach oraz występowanie wielu rzadkich gatunków roślin zielnych. Przeważają bory sosnowo-dębowe oraz grądy grabowo-dębowe. Z roślin rzadkich na uwagę zasługują: wawrzynek wilcze łyko, lilia złotogłów, parzydło leśne, bluszcz pospolity, tojad mołdawski, tojad dziubaty, turówka wonna oraz storczyki: podkolan biały i gnieźnik leśny.Na nasłonecznionych zboczach doliny Wisły występują interesujące zbiorowiska roślin stepowych z wisienką stepową, omanem wąskolistnym, miłkiem wiosennym, powojnikiem prostym. Na wydmach spotykany jest pięknie pachnący goździk piaskowy.

 

3. „Kazimierz Dolny – Opole Lubelskie – Bęczyn” – żółty

Dystans: ok. 68 km,
Przebieg trasy: Kazimierz Dolny – 3,2 km – Cholewianka – 3,4 km – Zagajdzie – 2,3 km – Rogów – 3,5 km – Polanówka – 9,7 km– Pomorze – 5,0 km – Opole Lubelskie (Zespół Szkół Nr 1) – 3,4 km – Grabówka (most na rzece Chodelce) – 4,3 km – Dębiny – 3,4 km – Siewalka (Szkoła Podstawowa) – 1,7 km – Ruda Godowska (przepust drogowy na cieku wodnym) – 3,7 km – Budzyń – 1,3 km – Wólka Komaszycka – 4,2 km – Puszno Godowskie – 2,5 km – Dąbrowa Godowska – 2,3km – Świdno – 1,3 km – Majdan Bobowski – 3,5 km – Kol. Boby – 6,4 km – Natalin – 3,0 km – Bęczyn.

 

Ciekawe miejsca na szlaku:

Bęczyn – wieś położona nad rzeką Urzędówką; znajduje się tu m.in.: warsztat garncarski rodziny Gajewskich (od 1753 r.), Punkt Edukacji leśnej przy leśniczówce Wolski Bór, pomnik mjr Hieronima Dekutowskiego ps. „Zapora”.

Bielsko – warsztaty archeologiczne organizowane w lipcu przez Muzeum Nadwiślańskie w Kazimierzu Dolnym.

Kazimierski Park Krajobrazowy i Kazimierz Dolny – opis zobacz szlak „Lublin – Nałęczów – Kazimierz Dolny”

Opole Lubelskie – w XIV w. gród z drewnianym zamkiem założony przez księcia opolskiego Władysława Opolczyka; prawa miejskie od 1418 r.; w XVI-VII w. silny ośrodek kalwinizmu; w 1761 r. pierwsza w Polsce szkoła rzemieślnicza; zachowany tzw. otwarty układ urbanistyczny z XIV-XVII z dwoma rynkami. Warto zobaczyć:

  • XVII-wieczny pałac Lubomirskich, przekształcony w latach 1766-1773 na okazałą rezydencję, która miała być konkurencyjna do pałacu Czartoryskich w Puławach. Przekształcony później w koszary, obecnie jestsiedzibą Liceum Ogólnokształcącego.
  • Kościół parafialny p.w. WNMP z 1650-75 r. z cenną polichromią.
  • Dzwonnicę z II poł. XVII w.
  • Klasztor trójskrzydłowy – obecnie plebania z l. 1740-48.
  • Budynki kolegium pijarskiego z ok. 1750 r.
  • Zespół pałacowo-parkowy w Niezdowie z XVIII–wieczną rezydencją Lubomirskich.
  • Cukrownię z 1884 r.
  • Pomnik przyrody – jeden z najstarszych wiązów na Lubelszczyźnie.

Polanówka – w XIX w. był tu folwark; kaplica św. Barbary i stacja kolei wąskotorowej – dawniej była tu ładownia cukrowni Opole, przez krótki okres w latach 50-tych stacja figurowała w rozkładzie jazdy pociągów osobowych. Obecnie tor ładunkowy jest zlikwidowany. Ostatni pociąg przyjechał tu 28 czerwca 2003 r. dziś już nieczynna.

Pomorze – dobrze zachowany, drewniany młyn wodny, pole biwakowe oraz „Ścieżka przyrodnicza Kleniewo”. Nieopodal znajduje się malownicze jezioro Bartków Ług.

Puszno Godowskie – w średniowieczu wieś włościańska, wchodziła w skład dóbr Godów. We wsi działa zespół obrzędowy „Kalina”, kultywujący miejscowe tradycje i zwyczaje ludowe. Warty zobaczenia jest obelisk upamiętniający obrońców przyrody ojczystej wzniesiony z okazji 75. rocznicy utworzenia Ligi Ochrony Przyrody.

Rogów – warte zobaczenia są wąwozy rogowskie i źródła Jaworzanki – Ośmiornica Rogowska.

Świdno – w średniowieczu stanowiło własność szlachecką; w XV w. wieś płaciła dziesięcinę plebanowi w Kłonicy; w XIX w. był tu folwark.

Urzędów – wieś leżąca na Wzniesieniach Urzędowskich, przy starym szlaku z Krakowado Wilna. W miejscowości warty zobaczenia jest późnobarokowy kościół z II połowy XVIII w., kaplica Św. Otylii z 1890 r. ze źródełkiem do którejprowadzi aleja z rzeźbami oraz fragmenty obwarowań ziemnych.

Wrzelowiecki Park Krajobrazowy

Facebook

Get the Facebook Likebox Slider Pro for WordPress